Chia Nhà
Chương 5
Hai ngày sau vào buổi sáng, bố mẹ cùng ra ngoài. Bố nói đưa mẹ tới bệnh viện cộng đồng lấy thuốc, dạ dày vẫn đang uống thuốc điều dưỡng.
Tôi quay lại phòng ngủ, rút cuốn sổ nâu sẫm từ dưới gối ra.
Mở trang đầu tiên.
Không phải ghi chi tiêu.
Là từng khoản tiền gửi tiết kiệm.
“Tháng 5 năm 1998, gửi vào 800 tệ.”
“Tháng 11 năm 1998, gửi vào 650 tệ.”
“Tháng 3 năm 1999, gửi vào 1.200 tệ.”
…
Từng trang từng trang, dày đặc, từ năm 1998 ghi tới năm 2024.
Số tiền gửi từ mấy trăm ban đầu dần tăng lên vài nghìn, rồi hàng chục nghìn.
Tôi vội vàng lật đến trang cuối.
Khoản cuối cùng ghi vào tháng Chín năm nay.
Phía sau có viết một tổng số.
Tôi nhìn chằm chằm con số ấy.
684.320 tệ.
Tay tôi bắt đầu run.
Sáu trăm tám mươi bốn nghìn.
Mẹ tôi, một người nội trợ không có lương hưu, không có công việc chính thức, lại có sáu trăm tám mươi bốn nghìn tiền gửi đứng tên mình.
Từ đâu ra?
Tôi lật về trước, tìm được mấy dòng ghi chú.
“Năm 1998, trông sạp cho chị Trương, được 800.”
“Năm 2003, Tết làm năm mươi cân thịt muối bán cho hàng xóm, lãi 1.800.”
“Năm 2007, phụ nấu ăn ở căng tin công trường, mỗi tháng được 1.500.”
“Năm 2011, nhận việc vá sửa quần áo cho ba nhà, mỗi tháng 600.”
“Năm 2016, học làm bánh với sư phụ Lưu, bày hàng hai tháng, lãi ròng 4.200.”
Từng khoản từng khoản, đều là mẹ kiếm được trong những khoảng thời gian vụn vặt.
Hai mươi sáu năm.
Bà cứ thế làm việc lặt vặt, bán thịt muối, bày hàng, vá quần áo cho người ta, từng đồng từng hào tích góp gần bảy trăm nghìn.
Những chuyện này, bố có thể biết, nhưng ba anh em chúng tôi không một ai biết.
Tôi đặt cuốn sổ về chỗ cũ, ngồi bên giường ngẩn người rất lâu.
Lúc mẹ về, phát hiện tôi ngồi trong phòng khách, mắt đỏ hoe.
“Sao thế?”
“Không có gì, con xem một bộ phim.”
Bà liếc tivi, “Tivi có bật đâu.”
“Con xem trên điện thoại.”
Bà không hỏi nữa, quay người vào bếp.
Tối hôm ấy tôi nằm trên giường, lặp đi lặp lại một câu hỏi —
Tại sao mẹ phải giấu tất cả mọi người để dành khoản tiền này?
Đáp án xuất hiện vào ngày hôm sau.
Chiều tối thứ Sáu, nhà có một người lạ tới.
Một người đàn ông hơn bốn mươi tuổi, mặc vest thường ngày, đeo kính, tay xách một túi hoa quả.
Mẹ tôi mở cửa.
Người đó vừa thấy mẹ lập tức cúi người chào.
“Thím Tô, lâu rồi không gặp!”
Mẹ tôi sửng sốt một chút rồi trên mặt lộ nụ cười, “Tiểu Lưu? Cháu là Tiểu Lưu à?”
“Là cháu là cháu, Lưu Khải Minh! Hồi trước ở căng tin công trường, thím nấu cơm cho bọn cháu ấy!”
Mẹ mời anh ta vào, tất bật rót nước.
“Mau ngồi mau ngồi, bao nhiêu năm rồi, sao cháu tìm tới đây được?”
Lưu Khải Minh ngồi xuống, nhìn đông nhìn tây, “Cháu ở gần đây, lần trước gặp thím ở chợ rau, thím không nhớ à?”
“À đúng đúng, thím nhớ rồi, hôm đó mua rau gặp cháu.”
Tôi ngồi bên cạnh nghe. Lưu Khải Minh này là người quen ở công trường xây dựng của bố hơn mười năm trước, chị dâu cả từng nhắc chuyện căng tin công trường — hóa ra hồi ấy mẹ tôi đã phụ nấu ăn ở công trường để kiếm tiền.
Hàn huyên một lúc, Lưu Khải Minh lấy một tấm danh thiếp đưa cho mẹ.
“Thím Tô, bây giờ cháu làm quản lý dự án ở một công ty xây dựng. Hôm nay tới tìm thím là có một chuyện muốn nói.”
“Chuyện gì?”
“Khu làng trong thành phố thím đang ở, chắc sắp có tin rồi.”
Chiếc cốc trong tay mẹ dừng lại.
“Tin gì?”
Lưu Khải Minh hạ giọng, “Công ty cháu nhận nhiệm vụ thiết kế quy hoạch sơ bộ khu này. Tuy chưa có thông báo chính thức, nhưng nghe nói sau Tết sẽ bắt đầu đánh giá giải tỏa.”
Tim tôi đập nhanh lên.
“Vậy… nếu giải tỏa, nhà cũ kiểu chúng tôi có thể được đền bao nhiêu?”
Lưu Khải Minh nhìn tôi một cái rồi nhìn mẹ.
“Theo vị trí khu này, tham khảo tiêu chuẩn của khu bên cạnh năm ngoái, ước tính thận trọng…”
Anh ta giơ ba ngón tay.
“Ít nhất ba triệu. Nhà diện tích lớn có thể còn nhiều hơn.”
Ba triệu.
Tay mẹ hơi run một cái rồi rất nhanh khôi phục bình tĩnh.
“Chưa chốt đâu, đừng nói ra ngoài.” Lưu Khải Minh dặn, “Cháu chỉ nhớ hồi trước thím Tô chăm sóc bọn cháu, nên báo trước một tiếng để thím có tính toán.”
Lưu Khải Minh đi rồi, mẹ đứng ở cửa rất lâu.
Tôi đi tới bên bà.
“Mẹ, mẹ đã biết từ sớm rồi đúng không?”
Bà không trả lời.
“Lần trước chị dâu nói muốn bán nhà, ra giá một triệu hai đến một triệu ba. Chị ấy hoàn toàn không biết tin này.”
Mẹ vẫn không nói.
“Nhưng mẹ biết.”
Cuối cùng bà quay đầu nhìn tôi.
“Hiểu Hiểu, có những chuyện con không cần lo thay mẹ.”
“Mẹ…”
“Bố con biết là được.”
Tôi há miệng rồi không hỏi tiếp.
Nhưng trong lòng đã dậy sóng.
Mẹ không chỉ có 684.000 tiền gửi, bà còn ngồi trong một căn nhà sắp giải tỏa, trị giá ba triệu thậm chí nhiều hơn.
Những chuyện này chị dâu cả không biết. Anh cả không biết. Anh hai và chị dâu hai cũng không biết.
Chỉ có bố và mẹ, hai người nhìn bề ngoài nghèo nhất, xuề xòa nhất, bị chị dâu cả chê ăn nhiều tiêu nhiều — lại đang nắm trong tay khối tài sản lớn nhất cả nhà.Hai tuần tiếp theo, bề ngoài vẫn yên ả.
Tôi đi làm như thường, tan làm về nhà ăn cơm với bố mẹ. Dạ dày của mẹ đang được điều trị bằng thuốc, sắc mặt tốt hơn trước một chút, cũng chịu ăn hơn. Bố tôi mỗi ngày tưới hoa, đọc báo, đi bộ, cuộc sống chẳng khác mấy so với trước khi nghỉ hưu.
Nhưng âm thầm, có vài thứ đang chuyển động.
Trước tiên là chị dâu cả.
Chị ấy đi hỏi khắp các nhóm cư dân về chuyện giải tỏa khu làng trong thành phố.
Chuyện này do chị dâu hai kể cho tôi. Cuối tuần chị ấy đến thăm mẹ, lén kéo tôi ra ban công nói.
“Gần đây chị dâu cả vào mấy nhóm bất động sản, ngày nào cũng hỏi khu này bao giờ giải tỏa.”
“Chị ấy biết sắp giải tỏa bằng cách nào?”
“Không biết, có thể là tin đồn bên ngoài. Khu này đúng là đã đồn mấy năm rồi.”
Lòng tôi căng lên.
Nếu chị dâu cả biết tin giải tỏa thật — biết căn nhà này trị giá ba triệu chứ không phải hơn một triệu — chị ấy sẽ làm gì?
Tôi không dám nghĩ.
Biến hóa đầu tiên xảy ra vào một tối thứ Hai.
Chị dâu cả đột nhiên gọi cho mẹ tôi.
Không phải tìm bố, mà chỉ đích danh tìm mẹ.
“Mẹ, lâu rồi con không về thăm mẹ, nhớ mẹ lắm. Cuối tuần này con đưa Tiểu Bảo về ở hai ngày được không?”
Mẹ tôi sững một chút, “Được chứ, các con về là tốt.”
Sau khi cúp máy, mẹ kể cho tôi chuyện này, trên mặt có nụ cười nhưng trong nụ cười là thứ cảm xúc rất phức tạp.
“Chị dâu chủ động nói muốn về ở?” Tôi cảm thấy không bình thường.
“Người ta muốn về thăm thì có gì không được?” mẹ nói.
Tôi không nói gì, nhưng nhắn tin cho anh hai: Chị dâu cả đột nhiên nói cuối tuần đưa con về ở, anh biết không?
Anh hai trả lời: Không biết. Không bình thường.
Tôi lại hỏi: Bên anh có nghe tin gì về chuyện khu này sắp giải tỏa không?
Mười phút sau anh mới trả lời: Có nghe một ít. Sao vậy?
Tôi không trả lời nữa.
Thứ Bảy, chị dâu cả quả nhiên đến.
Chị ấy đưa theo cậu con trai ba tuổi Tiểu Bảo, còn xách hai túi đồ — một thùng sữa, một hộp bánh a giao, một lọ kỷ tử.
“Mẹ, con mua cho mẹ đấy, dạ dày không tốt phải bồi bổ.”
Lúc mẹ nhận lấy, tay hơi khựng lại.
Ba năm rồi. Chị dâu cả chưa từng mua đồ cho mẹ.
“Cảm ơn con nhé Lệ Lệ, tốn kém quá.”
“Với mẹ còn khách sáo gì.” Chị dâu cả cười đặc biệt thân thiết, cúi người đẩy Tiểu Bảo vào lòng mẹ, “Tiểu Bảo, gọi bà nội đi.”
“Bà nội!” Tiểu Bảo gọi bằng giọng non nớt.
Mẹ bế Tiểu Bảo lên, nụ cười trên mặt cuối cùng cũng thật lòng.
Bà thật sự thương cháu. Sau khi chia nhà, bà không gặp Tiểu Bảo nhiều, ngoài miệng không nói nhưng trong lòng chắc chắn nhớ.
“Nào nào, bà nội luộc trứng cho con ăn.”
Mẹ bế Tiểu Bảo vào bếp.
Chị dâu cả ngồi trong phòng khách, nhìn quanh bốn phía.
Tôi để ý ánh mắt chị ấy dừng vài giây ở chiếc tủ quần áo cũ trong góc — chiếc tủ có ngăn kéo bị khóa.
Giấy nhà nằm trong đó.
Và cả cuốn sổ nâu sẫm của mẹ.
“Chị dâu, chị nhìn gì thế?”
“Không có gì, chỉ thấy căn phòng này nên sơn lại. Tường bong hết rồi.”
Tôi không đáp.
Ăn trưa, không khí hòa thuận đến bất ngờ. Chị dâu cả chủ động bưng thức ăn, còn rót rượu cho bố. Bố nhìn chị ấy một cái, không từ chối, cầm lên uống một ngụm.
Trên bàn cơm, chị dâu cả hỏi một câu nghe như tùy miệng.
“Bố, nghe nói khu này sắp giải tỏa, thật không?”
Đũa của tôi khựng lại.
Đến rồi.
Bố tôi nhai cơm, rất lâu mới hỏi: “Nghe ở đâu?”