Mười Tệ Một Suất Cơm

Lại im lặng vài giây.

 

“Được.”

 

“Thứ hai, tiêu chuẩn bữa ăn điều chỉnh từ mười tệ lên mười ba tệ. Mười tệ trước kia tôi phải bù lỗ để làm, mười ba tệ tôi có thể đảm bảo chất lượng món ăn, cũng để công nhân ăn được ngon hơn.”

 

 

 

“Mười hai có được không?”

 

“Mười ba.”

 

“Được. Mười ba.”

 

“Thứ ba, chuyện lão Lý tố cáo tôi, phải nói rõ ràng trước mặt toàn bộ công nhân trong công trường. Không cần anh ta phải đứng ra nói, ông nói cũng được. Nhưng phải đính chính công khai, cơm tôi nấu không có bất kỳ vấn đề gì.”

 

“Cái này có cần thiết không? Mọi người đều rõ mười mươi trong lòng rồi.”

 

“Trong lòng hiểu rõ và trực tiếp đính chính là hai chuyện khác nhau. Ba tháng, bốn lần bị gọi lên nói chuyện, toàn bộ người trong công trường đều biết tôi bị khiếu nại. Dựa vào đâu mà lúc ra đi tôi lại phải gánh một thân tiếng xấu?”

 

Chủ nhiệm Trương thở dài.

 

“Được, tôi sẽ nói.”

 

“Thứ tư, lão Lý sau này không được phép can thiệp vào bất cứ chuyện gì của nhà ăn. Công nhân có ý kiến gì cứ trực tiếp phản ánh với tôi, hoặc với ban quản lý, không thông qua hắn.”

 

“Cái này không thành vấn đề.”

 

“Thứ năm, sắp xếp cho tôi một người phụ bếp ở nhà ăn. Cơm của hơn sáu mươi người mà làm một mình thì mệt quá. Tiền lương của phụ bếp do ban quản lý chi trả.”

 

Điều kiện này là tôi mới thêm vào.

 

Ba tháng nay, tôi một mình gánh vác, mệt sinh ra cả đống bệnh.

 

Tôi không muốn phải tự gồng gánh nữa.

 

“Chuyện phụ bếp tôi sẽ sắp xếp.”

 

“Điều kiện chỉ có vậy. Ông đồng ý thì ngày mai tôi quay lại.”

 

“Mai quay lại được luôn à?”

 

“Được.”

 

“Vậy quyết định thế đi. Tiền cọc hôm nay tôi sẽ bảo phòng tài vụ chuẩn bị.”

 

Cúp điện thoại, tôi đứng trước cửa sổ.

 

Bên ngoài trời vẫn còn sáng.

 

Mùa hè ngày dài, hơn sáu giờ rồi mà mặt trời vẫn chưa lặn.

 

Tôi sống bốn mươi ba năm trên đời, đây là lần đầu tiên đàm phán điều kiện một cách cứng rắn như vậy.

 

Không phải vì tôi thay đổi.

 

Mà là vì lần này, trong tay tôi đã có con bài mặc cả.

 

Con bài đó không phải là tiền bạc, không phải là quan hệ, cũng chẳng phải bối cảnh.

 

Là việc họ không thể thiếu tôi.

 

10

 

Năm giờ sáng hôm sau, tôi ra đến chợ.

 

Ba tuần rồi chưa tới, ông lão bán rau vừa nhìn đã nhận ra tôi.

 

“Ấy, chị Châu quay lại rồi à?”

 

“Quay lại rồi.”

 

“Mấy hôm trước có một cậu thanh niên đến mua rau vài lần, bảo là tiếp quản nhà ăn của chị, sau đấy không thấy mặt đâu nữa.”

 

“Cậu ta nghỉ làm rồi.”

 

“Nhìn cái tướng đã thấy không phải người biết làm việc rồi. Mua thức ăn toàn lựa đồ rẻ nhất, thịt thì nhất quyết đòi thịt đông lạnh, rau cũng chẳng thèm chọn, cứ đồ héo đồ thối là gom hết.”

 

Tôi cười một tiếng, không đáp lời.

 

Từng món đồ cần mua tôi lựa chọn kỹ càng từng thứ một.

 

Hai con cá lóc, năm cân sườn, mười cân đùi gà, bắp cải, thân rau diếp, khoai tây, cà chua, dưa chuột, chất đầy một xe ba gác.

 

Sáu giờ bốn mươi tới công trường.

 

Cửa nhà ăn đang mở, ổ khóa đã được thay mới.

 

Chìa khóa là đêm qua chủ nhiệm Trương nhờ anh Tôn mang đến đưa tận tay tôi.

 

Trên bệ bếp bám một lớp cáu bẩn.

 

Lúc đi Tiền Lỗi không hề dọn dẹp.

 

Tôi đặt rau xuống, trước tiên đem lau chùi bệ bếp, thớt và sàn nhà một lượt.

 

Dùng bùi nhùi sắt cạo sạch lớp dầu mỡ, rồi lấy nước nóng dội ba lần.

 

Lại đem cửa sổ lau sạch sẽ, lau sạch vệt nước trên mặt kính.

 

Bảy giờ rưỡi, nhóm lửa trên bếp.

 

Chảo nóng, dầu đổ vào, xèo một tiếng.

 

Âm thanh này ba tuần rồi tôi chưa được nghe.

 

Nghe còn êm tai hơn bất cứ bản nhạc nào.

 

Tám giờ, anh Tôn tới.

 

Anh ấy đứng ở cửa sổ ngó vào, mũi hít hít hai cái.

 

“Canh sườn à?”

 

“Ừm, trưa nay hầm sườn.”

 

“Em biết ngay là chị về kiểu gì cũng lên món mặn đàng hoàng mà.”

 

“Đi làm việc của cậu đi, trưa lại ra lấy cơm.”

 

Anh Tôn cười hì hì rời đi.

 

Hơn chín giờ, tin tức đã lan truyền khắp công trường.

 

Chị Châu quay lại rồi.

 

Tôi ở trong bếp nghe thấy bên ngoài có người đi ngang qua nhà ăn bèn bước chậm lại, ngó nghiêng vào trong.

 

Có người cách một ô cửa sổ gọi to một tiếng, chị Châu.

 

Tôi đáp lại.

 

Mười một giờ rưỡi, đến giờ ăn.

 

Thức ăn hôm nay là sườn kho, cánh gà sốt cola, thân rau diếp xào tỏi, bắp cải xào xổi, dưa chuột trộn chua ngọt.

 

Canh là canh trứng cà chua, cho đủ nguyên liệu, đỏ rực cả một thùng lớn.

 

Cửa sổ vừa mở, hàng người đã xếp dài ra đến tận ngoài cửa.

 

Người lấy cơm đầu tiên là anh chàng Đông Bắc.

 

Anh ta đưa khay cơm ra, nhìn thức ăn, rồi hít sâu một hơi.

 

“Chị Châu, em nằm mơ cũng thấy mùi vị này.”

 

Tôi múc cho anh ta thêm một muôi sườn.

 

“Ăn từ từ thôi, bao no.”

 

Những người phía sau từng người một lên lấy cơm, ai đi qua cửa sổ cũng phải nói một câu.

 

“Chị Châu cuối cùng chị cũng về rồi.”

 

“Thế này mới gọi là cơm chứ.”

 

“Ngửi thấy mùi là em biết ngay, chị Châu về rồi.”

 

Tôi vừa xới cơm vừa đáp lại, tay làm không ngơi nghỉ.

 

Hơn sáu mươi người, lấy cơm chỉ mất chưa đến hai mươi phút.

 

Trong nhà ăn ngồi chật kín không còn chỗ trống.

 

Không có một ai chê ít thịt.

 

Không có một ai kêu xót ruột.

 

Không có một ai khiếu nại.

 

Mọi người lặng lẽ ăn cơm, ăn xong đem khay để vào thùng thu dọn, nói với tôi một tiếng, chị Châu, ngon lắm.

 

Tôi đứng sau cửa sổ, nhìn cái cách họ ăn uống.

 

Ba tuần rồi.

 

Họ đã phải chịu đói suốt ba tuần.

 

Không phải là không có cơm ăn, mà là chưa được ăn một bữa cơm nào ra hồn.

 

Mười hai giờ rưỡi trưa, người đã về gần hết.

 

Tôi chú ý tới một chuyện.

 

Lão Lý không tới.

 

 

 

Cả buổi trưa, hắn không xuất hiện ở nhà ăn.

 

Tôi không bận tâm.

 

Hai giờ chiều, chủ nhiệm Trương đến nhà ăn.

 

Sau lưng ông ta là phó chủ nhiệm.

 

“Châu Mẫn, tối nay mở một cuộc họp, toàn bộ công nhân trong công trường đều tới, cô cũng đến đi.”

 

“Mấy giờ?”

 

“Sáu giờ rưỡi, sau khi ăn tối xong.”

 

“Được.”

 

Lúc rời đi ông ta đứng ở cửa nhà ăn một lát, quay đầu lại nhìn tôi một cái.

 

“Sườn hôm nay ngon đấy.”

 

Tôi không đáp lời.

 

Ông trừ của tôi hai vạn, khen một câu sườn ngon là muốn xí xóa hết mọi chuyện sao?

 

Đâu có dễ thế.

 

11

 

Sáu giờ rưỡi tối, trước cửa nhà ăn bày mấy hàng ghế nhựa.

 

Công nhân lục tục ngồi xuống, hơn sáu mươi người có mặt đông đủ chỉnh tề.

 

Chủ nhiệm Trương đứng phía trước, tay cầm một cuốn sổ.

 

Phó chủ nhiệm đứng bên cạnh.

 

Lão Lý ngồi ở một góc hàng ghế cuối cùng, đầu cúi gằm.

 

Tôi đứng ở cửa nhà ăn, tựa vào khung cửa, lau nước dính trên tay.

 

Chủ nhiệm Trương ho khan một tiếng rồi lên tiếng.

 

“Hôm nay gọi mọi người đến đây, để nói vài chuyện.”

 

“Chuyện thứ nhất, về vấn đề nhà ăn. Người thầu trước đây là đồng chí Châu Mẫn đã trở lại, bắt đầu từ hôm nay sẽ tiếp tục phụ trách bữa ăn cho mọi người. Tiêu chuẩn bữa ăn điều chỉnh lên mười ba tệ một suất, thức ăn và canh sẽ phong phú hơn trước.”

 

Bên dưới có người vỗ tay.

 

Lác đác vài tiếng, nhưng cũng có.

 

“Chuyện thứ hai.”

 

Chủ nhiệm Trương dừng lại một chút.

 

Ông ta lật lật cuốn sổ trên tay, rồi lại gập vào.

 

“Ba tháng trước, ban quản lý dự án đã nhận được nhiều lần khiếu nại về nhà ăn, tôi cũng vì chuyện này mà gọi đồng chí Châu Mẫn lên nói chuyện bốn lần, khấu trừ tiền cọc của cô ấy.”

 

Bên dưới tĩnh lặng.

 

“Qua xác minh, những khiếu nại này không đúng sự thật.”

 

Ông ta nói sáu chữ này rất chậm.